Açısal Hareketli Solenoidler
Doğrusal değil, bir mili belirli bir küçük açı kadar döndüren solenoid (rotary solenoid).
Nedir ve nasıl çalışır?
Açısal hareketli solenoidler (rotary solenoid), aynı elektromıknatıs prensibini kullanır ama pimi düz çekmek yerine bir mili belirli bir açı kadar döndürürler. İçindeki çekirdek, eğimli bir yatak (rampa) üzerinde kayarak doğrusal çekişi dönüşe çevirir; akım verildiğinde mil örneğin 25–95° gibi sabit bir açıya döner, akım kesilince yay onu başlangıç açısına geri getirir.
Motordan farkı, sürekli dönememesi ve serbest bir açıda durmamasıdır: sadece iki açı arasında, açık-kapalı gibi gider-gelir. Bir kepenği/perdeyi yatırmak, bir kolu çevirmek, bir kamerayı belirli bir açıya yöneltmek ya da bir baklayı kilitlemek gibi kısa, tekrarlanan dönüş hareketleri için kullanılır. Doğrusal solenoidler gibi basit bir devreyle sürülür ve çalışırken "tık" sesi çıkarır.
Fotoğraflar
Kendin dene
Akım verince pim içeri çekilir; kesince yay geri iter.
Ne zaman tercih edilir, ne zaman edilmez?
Tercih edilir
- +Bir mili sabit, küçük bir açı kadar döndürüp geri getirmek yeterliyse
- +Bir kapakçık, kol ya da kepengi iki konum arasında çevirmek gerektiğinde
- +Dişli kutusuz, basit ve hızlı bir açısal hareket istediğinde
Tercih edilmez
- −Sürekli dönme ya da serbest bir açıda durma gerektiğinde (servo/step motor uygun)
- −Hassas açı kontrolü ya da yüksek tork gerektiğinde
- −Konumu sürekli enerjili tutmak gerektiğinde (bobin ısınır)
Tasarımcıya etkisi
- Boyut ve form
- Yuvarlak, yassı bir gövdeye sahiptir; döndürdüğü kolun süpürdüğü açı için çevresinde boşluk bırak. Açı ve tork arttıkça gövde büyür, yerleşimi mile bağlanacak parçaya göre kur.
- Güç ihtiyacı
- Genelde 6–24 V DC ile çalışır ve döndürülen açıda kalmak için sürekli akım çeker; çekme anındaki akım darbesi yüksektir, sürücü ve sönümleme diyodunu buna göre seç.
- Isı
- Mili döndürülmüş konumda tutmak için sürekli enerji gerektiğinden bobin ısınır (~60–90 °C); uzun süre o açıda kalacaksa düşük tutma akımına geç ya da yay ile mekanik tutma ekle.
- Ses
- Mil açıya oturup yaslandığında belirgin bir "tık/klak" sesi çıkar; sessiz üründe yastıklama ya da yalıtım gerekir.
Hangi ürünlerde görürsün?
- Otomatik kapakçık/damper çevirici
- Film/fotoğraf kamerası obtüratör mekanizması
- Sıralama/yönlendirme kepengi
- Bilet kapısı (turnike) baklası
- Etiketleme makinesi döner kolu
Bileşeni yakından tanı
Gerçek ürünleri incelemek bileşeni tanımanın en iyi yolu:
- Adafruit — İtici/çekici solenoid 5V ↗adafruit.com