Navigasyon Düğmeleri
Tek parçada yön ve onay veren, menü gezdiren çok yönlü tuş takımı.
Nedir ve nasıl çalışır?
Navigasyon düğmesi, birden çok düğme işlevini tek bir bileşende toplar: yukarı, aşağı, sol, sağ ve ortadan bir onay (seç) hareketi. Bir yöne ittiğinde o yöndeki kontak kapanır ve sinyali karta taşır; elini çekince merkeze döner. Tipik olarak 4 yön + ortada bas (5 yönlü) sunar, bazı modeller ek olarak döner bir enkoderle 6 işleve çıkar. Böylece tek bir parmak hareketiyle menülerde gezer, listede aşağı iner, seçersin.
Joystick'e benzer ama ondan ayrılır: joystick kademesiz, sürekli bir analog değer verir; navigasyon düğmesi yalnızca belirli yönlere itilebilir ve her yön ayrı bir aç/kapa sinyalidir, ara değer yoktur. Hareketleri genellikle sessizdir. Tasarımda kritik olan, ekrandaki sanal öğenin yönleriyle parmağın bastığı yönün birebir örtüşmesidir; yoksa kullanıcı kaybolur.
Fotoğraflar
Kendin dene
Basma düğmesi yalnızca basılı tutarken devreyi kapatır; bıraktığında yay onu geri iter (anlık/momentary). Düğmeye bas.
Ne zaman tercih edilir, ne zaman edilmez?
Tercih edilir
- +Bir ekranda menü/liste arasında gezinme ve onaylama gerektiğinde
- +Sınırlı yere çok işlev sığdırman gereken kumanda ya da giyilebilir üründe
- +Yönler ekrandaki harekete birebir eşlenebiliyorsa (görsel-fiziksel uyum)
Tercih edilmez
- −Kademesiz, sürekli ve analog bir kontrol gerekiyorsa (joystick seç)
- −Tek bir işlev yetiyorsa (sade bir basma düğmesi daha ucuz ve nettir)
- −Eş zamanlı, serbest yönlü hareket isteniyorsa (yön kilitleri kısıtlar)
Tasarımcıya etkisi
- Boyut ve form
- Gövde kompakttır, ~10–20 mm yan ölçüde; tek deliğe ya da karta oturur, ama parmağın dört yönü ve merkezi şaşırmadan bulması için tuş yüzeyi en az ~12 mm olmalı.
- Yerleşim
- Başparmağın doğal yayında konumla; yön oklarını yüzeye basıp ekrandaki hareketle aynı eksene hizala, yoksa kullanıcı yönü karıştırır.
- Ses
- Tuş hareketleri sessizdir (~tıksız); önemli bir seçim için geri bildirim istiyorsan ekran, ışık ya da hafif titreşimle destekle.
- Güç ihtiyacı
- Pasif kontaklardır, doğrusal (DC) hatta ~mA seviyesinde akar; ayrı besleme istemez, doğrudan kartın giriş pinlerine bağlanır.
Hangi ürünlerde görürsün?
- TV/medya kutusu kumandası
- Akıllı saat yan tuşu
- Fotoğraf makinesi menü pad'i
- Araç direksiyon menü tuşları
- Endüstriyel el terminali (PDT)
Bileşeni yakından tanı
Gerçek ürünleri incelemek bileşeni tanımanın en iyi yolu:
- Adafruit — ANO döner navigasyon enkoderi ↗adafruit.com
- Adafruit — 5 yönlü navigasyon tuşu (breakout) ↗adafruit.com